Дар солҳои охир зуҳуроте бо номи “талоқи хокистарӣ” ё ҷудоӣ дар замони калонсолӣ ба яке аз нигарониҳои ҷомеаи Эрон табдил шудааст. Дар Тоҷикистон ҳам ин тамоюл мушоҳида мешавад, аммо таҳқиқу омори дақиқе дар ин бора дар даст нест.
Рӯзномаи “Шарқ” дар гузорише навишт, ки фишорҳои иқтисодӣ, афзоиши халалҳо ва фишорҳои равонӣ ва нотавонӣ дар таъмини харҷи зиндагӣ аз сабабҳои аслии афзоиши талоқ дар байни ҷуфтҳои болотар аз 60-сола дар Эрон аст. Ба навиштаи рӯзнома, бисёре аз ин ҷудоиҳо натиҷаи солҳо сукут, инкор, душвориҳои молӣ, эҳсоси танҳоӣ ва тағйири сабки зиндагист.
Ҳисомиддини Аллома, раиси дабирхонаи Шӯрои миллии солмандон дар Эрон гуфтааст, зиёда аз 61 дар сади мардуми калонсол зери хатти фақри нисбӣ қарор доранд ва бисёре аз онҳо ҳатто ба таъмини ҳадди ақалҳои зиндагии рӯзмарраашон қодир нестанд.
Ӯ бо ишора ба фишорҳои иқтисодии густарда таъкид кардааст, ки ин фишорҳо на танҳо ҷайби солмандонро холӣ мекунад, балки харҷи муроқибат дар айёми калонсолӣ ҳам бар дӯши онҳо сангинӣ мекунад. Мавзӯе, ки сабаби фарсоиши робитаҳои инсонӣ ва ва поён рафтани сатҳу кайфияти зиндагӣ мешавад.
Аз сӯи дигар Ҷаводи Ҳусайнӣ, раиси Созмони Беҳзистии Эрон, ҳушдор додааст, ки эҳсоси танҳоӣ ва бетаваҷҷӯҳӣ дар миёни солмандон дар ҳоли афзоиш аст ва бисёре аз занони калонсол танҳо зиндагӣ мекунанд. Ҳамчунин, беш аз 40 дар сади солмандон дар шаҳрҳои калони Эрон иҷоранишин буда, тавоноии пардохти пули кирояи хонаро надоранд.
Браузери шумо HTML5-ро намешиносад
Чаро баъзе зану шавҳар дар пирӣ ҷудо мешаванд?
Бар асоси охирин гузориши Маркази омории Эрон, теъдоди солмандон то поёни 2025 ба бештар аз 10 миллион нафар хоҳад расид ва тақрибан 7 миллион нафари онҳо бинобар омилҳое чун фавти ҳамсар ва талоқ ё издивоҷ накардан танҳо зиндагӣ мекунанд.
Омори созмонҳои сабти аҳволи мардум дар Эрон ҳам нишон додааст, ки аз соли 2017 то соли 2020 ҳазорон маврид талоқ дар миёни солмандон сабт шудааст ва ин иттифоқ раванди афзоишӣ доштааст. Бо вуҷуди ин воқеияти нигаронкунанда, мақомоти Эрон солҳои охир оморро дар бораи талоқ дар байни калонсолон нашр накардаанд ва ба қавли таҳлилгарон ин сукути оморӣ метавонад, занги хатари ҷиддие барои саломати хонаводаҳо ва вазъияти калонсолон дар Эрон бошад.
Дар Тоҷикистон оморе дар бораи ҷудо шудани шахсони калонсол ва ё болотар аз синни 60 дар даст нест, вале гузоришҳои пароканда дар ин бора дар расонаҳои гуногун нашр мешаванд.
Чанде пеш телевизиони “Мавҷи Озод” аз ноҳияи Восеъ дар бораи сарнавишти Кенҷамо Алиева, сокини 67-солаи ноҳия гузориш дод, ки баъди 46 сол зиндагии муштарак аз ҳамсараш ҷудо шудааст ва ҷойе барои рафтан надораду дар хонаи бародараш зиндагӣ мекунад. Ӯ дар ин гузориш бо ашку алами зиёд мегӯяд, ки солҳои дароз ҷабру ситами шавҳарро тоқат кард, вале дигар тоб наёвард ва расман ҷудо шуд.
Дар зери ҳамин гузориш ду зани дигар навиштаанд, ки пас аз солҳои дарози зиндагӣ ва таҳаммули бадрафториву бераҳмӣ аз шавҳарони худ ҷудо шуданд. Яке гуфтааст, 17 сол зиндагии сахтро таҳаммул кард, вале дигар натавонист. Зани дигаре навиштааст, “бист сол зиндагӣ кардам, ҷудо шудам. Ҳозир писарам маро айбдор мекунад, ки ту ҷудо шудӣ.”
Дар ҳамин гузориш ҳам мақомоти расмӣ ва ҳам мутахассисон мегӯянд, тарс аз таънаву маломати мардум ва афкори умум, сабаб мешавад, занон ҷабру зулм дар хонаро солҳои дароз таҳаммул карда, ҷудо нашаванд, ки гоҳо бо фоҷиа меанҷомад.